Kim jest Larry?

Larry nie ma nazwiska, choć jest zatrudniony w Kancelarii Premiera Borysa Johnsona. Wynagrodzenie, jakie dostaje, jest niskie, ale jego praca jest wyjątkowo prestiżowa – w końcu Larry obsadza stanowisko z prawie 100-letnią tradycją! Larry cieszy się także niezwykłą popularnością wśród Brytyjczyków. Trzeba podkreślić, że jego służba dla Królestwa trwa już ponad 10 lat.

W 2016 roku ówczesny premier David Cameron odchodząc z funkcji pierwszego ministra, przyznał, że słyszał plotki o tym, że ponoć nie darzył Larrego sympatią. Premier wtedy jasno powiedział, że była to nieprawda. Dowodem miała być fotografia, którą widzicie na górze tego wpisu.

Chief Mouser

Tak, Larry to kot, który pełni funkcję Chief Mouser / Naczelnego Myszołapa w siedzibie brytyjskiego premiera. Larry’s chief duty is to catch mice / Główny obowiązek Larrego, to łapać myszy. („Mouse” to oczywiście „mysz – zwierzątko” i „mysz komputerowa”; ten rzeczownik ma nietypową liczbę mnogą – mice.) Ten sympatyczny futrzak został wzięty ze schroniska. Jego niskie urodzenie (Larry był stray / bezpański) nie stanowiło żadnej przeszkody dla tak wysokiego awansu społecznego.

Vermin i pest control

Larry miał już za sobą pewne doświadczenie zawodowe (wspominałam już, że był stray) oraz wrodzony talent do unicestwiania vermin / szkodników. 10 Downing Street, gdzie swoją siedzibę ma brytyjski premier, ciągle ma problemy z myszami i szczurami. Jeśli stanowisko Chief Mouser’a jest dłużej nieobsadzone, to te gryzonie widuje się nawet w dzień. Dlatego tak konieczna jest tam obecność jakiegoś kociego jegomościa – w końcu kot jest najlepszy na pest control („pest” to też „szkodnik” i to słowo możemy sobie skojarzyć z „pestycyd”; a „control” to – kontrola, nadzór). W Wielkiej Brytanii istnieje zawód pest control technician / technik od kontroli szkodników, ale widać na Downing Street potrzebowano pracownika z tak wysokimi kwalifikacjami, jakich żaden z techników nie posiadał.

Jak podaje oficjalna strona rządowa Larry zajmuje się też witaniem gości, sprawdza zabezpieczenia obronne (podejrzewam, że po prostu ciągle znajduje nowe drogi wyjścia z budynku) oraz testuje antyki, czy są wystarczająco wygodne na drzemki. Oczywiście cały czas rozważa różne rozwiązania pozbycia się myszy (w końcu to jest taki rodzaj pracy, od której nie da się całkowicie odciąć).

Czasem trzeba też pogonić kota…

Jak to w polityce bywa Larry miewał też wrogów – otóż przez pewien czas toczył cat fights o terytorium z Palmerstonem (kotem pracującym dla Biura Spraw Zagranicznych). („Cat fight” to kocia walka, natomiast „catfight” to walka między kobietami.) Na szczęście od roku nie ma już Palmerstona w Londynie, bo przeszedł on na emeryturę, którą spędza na wsi. Nigdy się nie dowiemy, czy Palmerston czasem nie został do niej zmuszony – w końcu Larry ma wpływowych znajomych i mógł na nich naciskać.

DODATEK
Jesteś „couch potato” czy „mouse potato”? Co oznaczają te określenia, znajdziesz tutaj.

 

Strefa Kujona:

chief [wymowa: tʃiːf], przymiotnik, znaczenie:
– (przed rzeczownikami) najważniejszy, najistotniejszy, główny, naczelny; np. chief problem / najistotniejszy problem; chief reason / główny powód
– (przed rzeczownikami) najwyższy stopniem, główny, naczelny; np. chief economist at the Bank of England / główny ekonomista Banku Anglii
– -in-chief (przyrostek do rzeczownika); najwyższy stopniem/rangą; czyli nasz Larry byłby: Mouser-in-chief / Głównym myszołapem

chief, rzeczownik, znaczenie:
– osoba odpowiedzialna za organizację lub grupę ludzi; też – wódz plemienia (przywódca, szef, lider, komendant, naczelnik, wódz)

mouse [wymowa: maʊs], rzeczownik, znaczenie:
– mysz (zwierzątko)
– mysz komputerowa
– nieśmiała, cicha, nerwowa osoba (cicha myszka)

mouser [wymowa: ˈmaʊ.sə(r)], rzeczownik, znaczenie:
– kot łowny; kot, który łapie myszy

vermin [wymowa: ˈvɜː.mɪn], rzeczownik (występuje tylko w liczbie mnogiej), znaczenie:
– szkodniki, robactwo, plaga (owady, ssaki, ptaki, które są szkodliwe, ponieważ niszczą uprawy, żywność i roznoszą choroby; i których liczebności nie da się kontrolować, jeśli pojawiają się nagle w dużych ilościach)
– (obraźliwie, pejoratywnie) ludzie, którzy są bardzo nieprzyjemni i niebezpieczni dla społeczeństwa

pest [wymowa: pest], rzeczownik, znaczenie:
– owad lub mały kręgowiec, który jest szkodliwy (np. niszczy uprawy, roznosi choroby); czyli właściwie „pest” to synonim „vermin”
– (mowa potoczna) irytująca osoba (ten rzeczownik często jest używany w stosunku do dzieci)

catfight [wymowa: ˈkætfaɪt], rzeczownik, znaczenie:
– (mowa potoczna) bójka między kobietami; jeśli kiedykolwiek oglądaliście serial Dynastia, to często Alexis i Crystal prowadziły takie catfights (jeśli chcecie wiedzieć, kto je zwykle wygrywał, to zajrzyjcie tutaj)

 

Materiały źródłowe:


słówka

inne

  • Pewnie mi nie wierzycie, że Larry jest oficjalnie zatrudniony w brytyjskim rządzie? Otóż tutaj jest link do strony rządowej, który potwierdza, że napisałam Wam prawdę – rzeczywiście istnieje takie stanowisko na 10 Downing Street, jak Chief Mouser (zdjęcie Larry’ego i opis jego obowiązków znajdziecie na końcu strony).

 

Zdjęcie pochodzi ze strony Evening Standard.

Porozmawiajmy o dziobaniu

W języku angielskim wyraz dziób przetłumaczymy jako – beak. „Beak” oznacza również duży nos, a zwłaszcza taki orli, wystający [From the distinctive beak of Gerard Depardieu to the button nose of actress Michelle Williams, our noses are among the most distinctive of our facial features / [Poczynając od charakterystycznego dzioba (w sensie dużego nosa) Gerarda Depardieu na przypominającym guziczek nosku (button nose – mały, zgrabny nos) aktorki Michelle Williams kończąc, nasze nosy należą do najbardziej charakterystycznych (z naszych) rysów twarzy].

I wyobraźcie sobie teraz, że nie ma czasownika od rzeczownika „beak”! Dziobać to zupełnie nowe słowo – peck (np. Hens are pecking in the dirt / Kury dziobią w ziemi). „To peck” oznacza także: cmoknąć, szybko, lekko pocałować (najczęściej w policzek); a rzeczownikpeck” to taki właśnie szybki, lekki całus. Prince William stooped down to give his grandmother, the Queen a peck on each cheek / Książę William pochylił się, by pocałować swoją babkę, Królową w oba policzki (dosłownie: by dać swojej babce, Królowej całusa na każdy policzek).

Matki niejadków w Wielkiej Brytanii mówią do swoich dzieci: Stop pecking at your food and start eating / Przestań skubać jedzenie i zacznij jeść (to peck atjeść małe ilości jedzenia bez chęci; wybrzydzać, grymasić).

Z dziobaniem kojarzy się też termin porządek dziobania. Porządek dziobania to ustalona hierarchia dominacji, gdzie ten, kto jest na jej szczycie, jest najmniej atakowany w razie konfliktu, a ci na dole – są atakowani najczęściej. Takie zjawisko opisał w 1921 roku norweski biolog Thorleif Schjelderup-Ebbe na podstawie obserwacji kur z własnego kurnika. Na język angielski “porządek dziobania” tłumaczymy właściwie dosłownie: pecking order (dokładnie: dziobania porządek; ponieważ w języku angielskim przymiotnik występuje przed rzeczownikiem). Jeśli ktoś z Was natknął się na „pecking order” to z pewnością od razu odgadł znaczenie tego terminu. No a teraz zagadka – czy macie pomysł na to, czym jest „hunt and peck” (dosłownie: polować i dziobać)? Odpowiedź na końcu tekstu.

Jeśli ktoś z Was śledzi losy rodziny królewskiej (czyli Royals, o słowie royal i jemu podobnych pisałam tutaj), to wie, jak wielki wpływ na księcia Harry’ego ma jego żona, Meghan Markle. Członkom rodziny królewskiej nie wolno ujawniać swoich poglądów politycznych (ponieważ monarcha reprezentuje każdego obywatela). A tuż przed wyborami prezydenckimi w USA książę Harry wraz z żoną namawiali Amerykanów do głosowania, ten apel odczytano też jako poparcie dla jednego z kandydatów – Joe Bidena (M. Markle ma liberalne poglądy). Wielu komentatorów zaapelowało wtedy do księcia Harrego, by postawił się żonie i nie łamał zasad, jakich był nauczony przestrzegać. Jednocześnie większość z nich wątpi w to, że tak się stanie, ponieważ: he is the very definition of a henpecked husband / on jest idealnym przykładem pantoflarza. A henpecked man (dosłownie: kuro-dziobany mężczyzna; hen – kura) to mężczyzna kontrolowany przez kobietę, a często też bojący się jej (tą kobietą najczęściej jest żona). Trudno uwierzyć, że człowiek, o którego ekscesach jeszcze niedawno rozpisywały się tabloidy, teraz jest przez nie określany pantoflarzem!

Hunt and peckpisać na klawiaturze tylko dwoma palcami, czyli „polujemy” wzrokiem po klawiaturze, by znaleźć odpowiednią literę, którą potem „dziobiemy” palcem. Kto z Was zgadł?

DODATEK
Jak przetłumaczymy na język angielski określenie pisanie bezwzrokowe? I co znaczy słowo peckish, a co słowo beaker? Odpowiedzi na te pytania znajdziesz tutaj.
 

Strefa Kujona:

beak [wymowa: biːk], rzeczownik, znaczenie:
– dziób
– (mowa potoczna) duży nos

peck [wymowa: pek], czasownik, znaczenie:
– dziobać
– pocałować (szybko, lekko pocałować, najczęściej odnosi się to do pocałowania w policzek)

peck, rzeczownik, znaczenie:
– szybki, delikatny pocałunek (najczęściej w policzek)

peck at (something), czasownik złożony, znaczenie:
– jeść małe ilości jedzenia bez chęci; wybrzydzać, grymasić, skubać (jedzenie)

pecking order [wymowa:ˈpek.ɪŋ ˌɔː.dər], rzeczownik (zazwyczaj stosowany w liczbie pojedynczej), znaczenie:
– porządek dziobania

hunt and peck, znaczenie:
– pisać na klawiaturze tylko dwoma palcami (zwykle są to palce wskazujące)

henpecked [wymowa: ˈhen.pekt], przymiotnik, znaczenie (pejoratywnie):
– „a henpecked man” to mężczyzna kontrolowany przez kobietę, a często też bojący się kobiety (tą kobietą może być żona, partnerka); pod pantoflem (żony)

 

Materiały źródłowe:

słówka

inne

  • Porządek dziobania u kur (BBC). (Kura z zaznaczonym na pomarańczowo ogonem jest kurą dominującą, nazwano ją Margot. Jeśli jakaś inna kura się zbliży do jedzenia, to Margot da jej „dirty look / paskudnie na nią spojrzy” i ta kura się oddali. Jeśli i to nie pomoże, to pogrozi jej dziobnięciem.)
    Zdjęcie wykonała Peggy Dyar, a pochodzi ono z bazy zdjęć Pixabay. Zdjęcie przedstawia dzięcioła (po angielsku – woodpecker; wood – drewno).

Przydatne słówka, jakie znajdziemy w kurniku

Wydaje się, że taki wiejski kurnik jest raczej mało obiecującym miejscem na nauczenie się jakichś przydatnych na co dzień angielskich słówek. Jednakże pozory mylą.

Zacznijmy od słowa kura, które przetłumaczymy na angielski jako: hen. „Hen” ma jeszcze kilka innych znaczeń: samica każdego innego gatunku ptaka (będziemy to wiedzieli z kontekstu, że nie chodzi o kolejną kurę, ale np. o samicę orła, czy rudzika), przyszła panna młoda (stąd wieczór panieński to hen party) oraz (w Szkocji) przyjacielski sposób zwracania się do kobiety, bądź dziewczyny (Are you feeling fine, hen? / Czy wszystko dobrze, skarbie?).

Kurnik, czyli dom kur, to po prostu henhouse. Jeśli lubicie czytać książki, to bardzo możliwe, że już natknęliście się na wydawnictwo – Hen House Publishing.

Dość o kurach, teraz trochę o zarządcy całego przybytku. Kogut to po angielsku „cock”, a z dodaną nazwą gatunkową ptaka, oznacza: samca danego gatunku ptaka; np. a cock pheasant / samiec bażanta. Słowo cock to także obraźliwa nazwa typowo męskiej anatomii, także należałoby na nie mocno uważać.

Jestem w trakcie czytania książki „Harry Potter i Komnata Tajemnic”, akurat mniej więcej w tym miejscu, gdzie Hagrid ma poważny problem: otóż ktoś mu morduje koguty. J.K.Rowling w tej książce użyła słowa rooster, a nie cock. Być może słowo cock za bardzo kojarzy się z tym ostatnim, wulgarnym znaczeniem i dlatego jest stopniowo wypierane przez rooster, które pochodzi z amerykańskiego angielskiego.

Czasownikto cock” ma dwa (zupełnie niezwiązane z kogutem) znaczenia: unieść część ciała do góry lub w każdym innym kierunku (np. she cocked an eyebrow / uniosła brew; he cocked his head on one side / przechylił głowę) oraz przygotować broń do wystrzału (odciągnąć kurek strzelby).

Najpopularniejsze słowo związane z kurami to jednak chicken. „Chicken” może oznaczać: kurczaka (w sensie ptaka hodowanego na mięso i dla jaj) oraz mięso z kurczaka (np. piersi z kurczaka to chicken breasts). „Chicken” to także bojaźliwa osoba, a czasownik złożony „chicken out” oznacza: stchórzyć, mieć cykora i nie zrobić tego, co się zamierzało (I was going to go bungee jumping, but I chickened out / Zamierzałem skoczyć na bungee, ale stchórzyłem).

Na wiosnę w każdym kurniku pojawiają się kurczaczki, czyli „chicks” („chick” powstało prawdopodobnie jako skrót od „chicken”). Z niewiadomych względów „chick” oznacza też „laska” (w sensie młoda, atrakcyjna dziewczyna); np. She is a real chick / Niezła z niej laska. Jak podają słowniki, słowo chick w tym znaczeniu może być często odebrane jako obraźliwe. Kto by pomyślał, że to już drugie słowo z kurnika, którym można by kogoś urazić.

 

Strefa Kujona:

hen [wymowa: hen], rzeczownik, znaczenie:
– kura
– samica każdego gatunku ptaka
– (mowa potoczna) na wieczorze panieńskim (hen party) słowem „hen” określamy przyszłą pannę młodą
– (typowe dla Szkocji) przyjacielski zwrot w stosunku do kobiety, dziewczyny

cock [wymowa: kɒk], rzeczownik, znaczenie:
– kogut (samiec kury)
– używany wraz z nazwą gatunku ptaka oznacza samca danego gatunku; np. a cock robin – samiec rudzika
– (wulgarnie) penis

cock, czasownik, znaczenie:
– unieść jakąś część ciała do góry albo w jakimś innym kierunku; The dog cocked its leg by every tree on our route (in order to urinate) / Pies unosił nogę przy każdym drzewie na naszej trasie (obsikiwał każde drzewo)
– przygotować broń do wystrzału (odciągnąć kurek strzelby)

chicken [wymowa: ˈtʃɪk.ɪn], rzeczownik, znaczenie:
– rodzaj ptaka, który jest hodowany dla jaj i mięsa albo nazwa mięsa z tego ptaka; kurczak
– (mowa potoczna) bojaźliwa osoba

chicken out, czasownik, znaczenie:
– (mowa potoczna) stchórzyć, mieć cykora i nie zrobić tego, co się zamierzało

chick [wymowa: tʃɪk], rzeczownik, znaczenie:
– kurczaczek
– (slang, często traktowane jako obraźliwe) laska; atrakcyjna, młoda kobieta

rooster [wymowa: ˈruː.stə(r )], rzeczownik, znaczenie:
– kogut

play chicken, znaczenie:
– (slang) grać w jakąś niebezpieczną grę (gry), by rozstrzygnąć, kto jest najodważniejszy; grać w cykora

Play chicken na pewno kojarzycie z filmu Pearl Harbour, a tutaj możecie przypomnieć sobie tę właśnie scenę.
 

Materiały źródłowe (słówka):

Hen (Cambridge Dictionary)
Cock (Cambridge Dictionary)
Chicken (Cambridge Dictionary)
Chicken out (Oxford Learners Dictionaries)
Chick (Cambridge Dictionary)
Rooster (Cambridge Dictionary)
 

Zdjęcie wykonał Pexels, a można je znaleźć na Pixabay.

Historia pewnego kota / A story of a cat

Wczesną wiosną 2007 roku James Bowen wracał do swojego mieszkania w północnym Londynie, kiedy zobaczył na klatce dwa świecące punkciki. Kiedy przyjrzał się im bliżej – okazało się, że należą one do rudego kota, który siedział na wycieraczce przed jednym z mieszkań. Kot był głodny i zaniedbany. James postanowił się nim zaopiekować, mimo że sam był w trudnej sytuacji – właśnie wychodził z nałogu narkotykowego.

James w owym czasie dorabiał jako uliczny muzyk. Kot, który otrzymał imię Bob, nie lubił kiedy pan znikał z domu i któregoś razu zdecydował, że będzie mu towarzyszyć. I tak stał się sensacją w Londynie: ludzie zaczęli specjalnie jeździć w tę część miasta, żeby zobaczyć owego niezwykłego kota, kręcono filmiki, które później umieszczano na YouTube, przynoszono Bobowi smakołyki, a starsze panie dziergały kotu szaliczki (nie kłamię – sami sprawdźcie). James opisał swoją historię w książce „A Street Cat Named Bob” (w Polsce wydana pod tytułem „Kot Bob i ja”), a w 2016 do kin wszedł film inspirowany ową historią (pod takim samym tytułem, jak książka).

Kiedy James spotkał owego kota, to wywnioskował, że musi on być „a stray”. „A stray” przetłumaczymy jako: zwierzę domowe, które albo nie ma domu, albo się zagubiło i nie może odnaleźć domu (przybłęda, bezpańskie zwierzę). Natomiast czasownik to stray, oznacza: podróżować wzdłuż trasy, która nie jest tą oryginalną, ustaloną trasą; albo przejść, przesunąć się z ograniczonej przestrzeni / opuścić dany, ustalony rejon. Jakby dalej rozwinąć jego znaczenie to obejmuje ono również: zbłąkać się, zagubić, być nie tam, gdzie być się powinno i często (z tego powodu) być w tarapatach. Jest jeszcze przymiotnik stray, który będzie nazwaniem rzeczowników, które się zagubiły (a stray sock / skarpetka bez pary), polazły tam, gdzie nie powinny (a stray bullet / zbłąkany pocisk), którym można nazwać zabrudzenia np. z farby na szybie, bo zbłądziły w trakcie malowania (a few stray spots of paint / kilka kropek z farby) i oczywiście określić bezpańskie zwierzęta (a stray cat / bezdomny kot). Słownik podaje dokładną definicję przymiotnika stray jako: rzeczy, które oddaliły się od podobnych do siebie rzeczy i nie są w miejscu, gdzie się ich oczekuje albo gdzie być powinny.

W książce było zdanie, które mnie bardzo zdziwiło: As I moved in and got a good look I could tell he was a tom, a male. Aż w oczy kole, nie dość, że Tom jest napisany z małej litery, to jeszcze jest przed nim zaimek nieokreślony „a”, którego nie stawia się przecież przed imionami. Ale nie jest to błąd. W Wielkiej Brytanii „tom” oznacza to samo, co „kocur”. A nazwa ta pochodzi od kocura Toma, bohatera książki z XVIII w. „The Life and Adventures of a Cat”. Tak więc owo zdanie należy przetłumaczyć: Kiedy zbliżyłem się i przyjrzałem dokładniej, byłem w stanie stwierdzić, że on był kocurem, samcem.
 

Strefa Kujona:

stray [wymowa: streɪ], rzeczownik, znaczenie:
– zwierzę domowe, które albo nie ma domu, albo się zagubiło i nie może odnaleźć domu (przybłęda, bezpańskie zwierzę)

stray, czasownik, znaczenie:
– podróżować wzdłuż trasy, która nie jest tą oryginalną, ustaloną trasą; albo przejść, przesunąć się z ograniczonej przestrzeni / opuścić dany, ustalony rejon (zbłąkać się, zgubić się, błądzić)
– zacząć myśleć lub mówić o zupełnie innej rzeczy, niż ta, której powinno się poświęcać uwagę; zgubić wątek, odbiegać od tematu

stray, przymiotnik, znaczenie:
– rzeczy, które oddaliły się od podobnych do siebie rzeczy i nie są w miejscu, gdzie się ich oczekuje albo gdzie być powinny

tom [wymowa: tɒm], tomcat [wymowa: ˈtɒm.kæt], rzeczownik, znaczenie:
– kocur, samiec kota

 

Materiały źródłowe (słówka):

 

Obrazek pochodzi ze strony dziennika The Guardian.